‘Ik kan wel een boek schrijven over alles wat hier in huis is gebeurd’

Al 73 jaar woont Jo Berkhout (92), bij iedereen bekend als Zus, in dezelfde woning van Bergopwaarts in de Hellemanstraat in Deurne. Wat begon met hulp voor haar zieke zus Maria, groeide uit tot een leven vol mooie herinneringen. Maria kreeg 12 kinderen. Nadat haar zus was overleden, trouwde Zus met de man van Maria, vader Scharroo. Met hem kreeg ze nog 2 kinderen. Zo groeide het gezin uit tot 14 kinderen, en voor iedereen werd Zus een tweede moeder.

‘Ik kan wel een boek schrijven over alles wat hier in huis is gebeurd’, zegt Zus lachend. Haar dochter Jolanda en kleindochter Sanne zitten naast haar en de verhalen komen vanzelf. Toen Zus in 1953 in huis kwam, zag alles er anders uit. Waar nu de keuken zit, was vroeger een slaapkamer. De serre, waar ze dagelijks zit en mensen ontvangt, was er nog niet. Het huis was kleiner, maar veel voller. De zeven meisjes sliepen met z’n allen in één twijfelaar, de jongens lagen met z’n zessen in twee bedden. ‘Dat was heel normaal toen. Iedereen had zijn plek.’

Iedereen hielp mee in het huishouden

Maria was ziek en kon niet voor haar gezin zorgen. Daarom kwam Zus in huis. Na het overlijden van Maria bleef ze daar wonen en zorgde ze voor het gezin. Met een vader die van maandag tot en met vrijdag weg was voor werk, lag het huishouden bij Zus. Ze werkte hard om alles draaiende te houden, maar ze stond er niet alleen voor. Ieder gezinslid had zijn taak. ‘Van schoenen poetsen tot aardappels schillen, van wassen tot strijken: we deden alles samen. En niemand kwam iets tekort.’ Dat zie je nog steeds terug in de familie, vertelt Jolanda. ‘Daar heeft Zus echt voor gezorgd. In iedere familie is er weleens wat, maar dat wij nog altijd zo goed contact hebben met elkaar, komt door haar.’

Konijn aan de waslijn

Het huis zat altijd vol leven en gezelligheid. Een van de hoogtepunten? Kerst met het gezin. ‘Met zijn allen aan tafel, kaarsjes aan. Dan aten we konijn. Die hing voor kerst al buiten aan de waslijn’, lacht Zus. Vader Scharroo had ook zijn specialiteiten. ‘Friet op woensdagmiddag, dat was vaste prik. Daar genoot de hele buurt van mee. Met carnaval en kerst maakte hij ook de lekkerste oliebollen. En ik bakte vaak cake.’ Waar Zus vroeger voor iedereen zorgde, krijgt ze die zorg nu terug. Haar kinderen wonen in dezelfde straat en komen elke dag langs. Ze brengen warm eten, helpen in de tuin en met de was en drinken samen koffie. ‘Zus hoeft nergens meer aan te denken, dat doen wij nu’, zegt Jolanda. Toch houdt Zus graag de controle. ‘Als ze iets in huis niet meer mooi vindt, krijg ik dat wel te horen’, lacht Jolanda. ‘Dan word ik op pad gestuurd om weer iets nieuws te halen.’

1000 jaar familie en één wens

Het huis voelt voor Zus nog altijd als thuis. Ondanks dat ze er nu alleen woont, blijven de herinneringen. In januari was er een bijzonder moment. Samen waren de kinderen van vader Scharroo, Maria en Zus 1000 jaar oud. Bij het Willibrordusplantsoen, op loopafstand van haar huis, staat nu een bankje met hun namen als herinnering aan die bijzondere mijlpaal. Zelf heeft Zus nog één wens. Ze kijkt om zich heen en zegt: ‘Dit is mijn thuis. Alles van mij ligt hier. Ik wil hier nooit weg.